Leita ķ fréttum mbl.is
Embla

Įgętis fręšsla

Viš hjį Hugarafli höfum af eigin reynslu, bęši saman og hvert ķ sķnu lagi, kynnst mörgum tegundum af gešröskunum og glķmt viš žęr.

Vegna reynslu okkar og ašstöšu teljum viš okkur vel ķ stakk bśin til aš ašstoša žį sem ef til vill glķma viš sömu sjśkdóma og ru tilbśnir aš žiggja ašstoš viš aš nį tökum į žeim, eša a.m.k. ręša um mįliš viš einhvern sem skilur hvaš um er aš ręša.

Athugiš aš öll slķk ašstoš af okkar hįlfu er ókeypis.

Hér er listi yfir helstu gešraskanir sem herja į fólk og viš ķ Hugarafli höfum tekist į viš. 

Almenn kvķšaröskun einkennist af miklum óraunhęfum kvķša eša įhyggjum sem hefur lamandi įhrif į lķf einstaklingsins. Einkenni eru t.d. fullkomnunarįrįtta, eiršarleysi, uppgjafartilfinning, žreyta og pirringur.

Žrįhyggju- og įrįtturöskun er talin hrjį 1-3% barna og unglinga. Einkenni eru stöšugar og endurteknar hugsanir eša athafnir sem standa yfir ķ meira en 1 klst. į dag. Ef įrįttuhegšunin er hindruš veldur žaš miklum óžęgindum og kvķša.

Felmtursröskun einkennist af endurteknum og óvęntum ofsakvķšaköstum sem hafa hamlandi įhrif į lķf einstaklingsins. Einkenni, sem nį hįmarki innan 10 mķnśtna, eru t.d. žungur hjartslįttur, öndunaröršugleikar og köfnunartilfinning, ógleši eša magaverkur, sviti eša skjįlfti og ótti viš aš deyja.

Įfallsstreituröskun einkennist af endurupplifun į yfiržyrmandi atburši svo sem žegar viškomandi veršur vitni aš daušaslysi eša nįttśruhamförum, eša hefur oršiš fyrir kynferšislegri eša lķkamlegri misbeitingu. Einkenni, sem koma venjulega ķ ljós innan žriggja mįnaša eftir įfalliš, er t.d. stjórnleysi eša ęsingur (börn), hömlulaus hegšun (ungmenni), mikill ótti og hjįlparleysi.

Ašskilnašarkvķšaröskun kemur fram žegar börn og unglingar upplifa mikinn kvķša viš reglubundinn ašskilnaš frį foreldrum eša öšrum sem žaš žekkir vel. Einkenni hjį yngri börnum eru grįtur, ofsakvķši eša mikil hręšsla. Einkenni eldri barna eša unglinga eru óraunhęfar įhyggjur af įstvinum, tregša til aš sofa ein ķ herbergi, neita aš fara ķ skólann og lķkamlegir kvillar.

Félagsfęlni einkennist m.a. af kvķša viš aš hafa samskipti viš ókunnuga og tilraunum til aš foršast žęr ašstęšur. Žessir einstaklingar geta įtt ešlileg tengsl viš fjölskyldumešlimi og ašra sem žau žekkja.

Sértęk fęlni/fóbķa einkennist af ótta viš įkvešnar kringumstęšur eša hluti, s.s. skordżr eša lęknisfręšilegar ašgeršir (t.d. fara til tannlęknis), sem ekki stafar nein raunveruleg hętta af.

Gešhvörf einkennast af röskun į gešslagi/lķšan. Žeir sem žjįst af gešhvörfum sveiflast į milli lękkašs gešslags eša žunglyndis og hękkašs gešslags eša örlyndis (manķu). Žótt einstaklingurinn sżni ašeins einkenni örlyndis eša žunglyndis getur žaš samt veriš merki um gešhvörf.

Gešklofi er m.a. fólgin ķ sérkennilegum breytingum į andlegu įstandi og hegšun. Megineinkenni gešklofa eru fólgin ķ žvķ aš raunveruleikaskyn breytist. Annarlegar hugmyndir eša skynjanir taka hug sjśklings og verša raunverulegar. Einkennin er žvķ hluti af raunveruleika sjśklings, stašreyndir sem hann bżr viš.

Žunglyndi einkennist af žvķ einstaklingurinn er alveg innantómur og eiršarlaus, hefur ekkert śthald, er hręddur, kvķšinn, getur meš engu móti einbeitt sér og finnst öll tilveran tilgangslaus og óbęrileg. Žunglyndur einstaklingur hugsar oft mikiš um daušann og hugleišir jafnvel aš taka eigiš lķf.

Svefn og svefntruflanir hafa margvķsleg įhrif į lķf okkar. Ef viš nįum ekki nema žriggja tķma svefni į sólarhring gera żmis einkenni vart viš sig, svo sem veruleg syfja og skert athygli. Ef svefninn veršur enn styttri fer einnig aš bera į sinnuleysi, įhugaleysi, žreytu og dómgreindarskorti. Svefntruflanir geta einnig minnkaš višnįm gegn żmsum sjśkdómum, auk truflandi įhrifa į ašra fjölskyldumešlimi. Svefntruflanir vegna andlegra sjśkdóma eru mjög algengar. Mest ber žó į truflunum mešal sjśklinga sem lķša af gešrofi, svo sem gešklofa eša žunglyndi, örlyndi, lystarstoli, kvķša og įfengissjśkdómum.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Linda litla

Almenn kvķšaröskun

fóbķa

Gešhvörf

Žunglyndi

svefn/svefntruflanir

Žetta er žaš sem truflar og hefur mikil įhrif į mitt lķf.

Linda litla, 21.10.2014 kl. 14:29

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Höfundur

Linda litla
Linda litla

Linda litla er ung kona fædd á því herrans ári 1971, en kann það að vera hið merkilegasta ár mannkynssögunnar hingað til. Hún er tveggja barna einstæð móðir og amma. Á dóttur heitir María Hödd og er fædd 1987 og er í sambúð með Rúnari 1978 og eiga þau tvo syni, annar fæddur í januar 2008 og heitir hann Hjörleifur Máni, og hinn fæddur í apríl 2010 og heitir Jón Oliver. Einnig á hún son sem heitir Kormákur Atli og er fæddur árið 2000.

Fęrsluflokkar

Jślķ 2017
S M Ž M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband